วันอาทิตย์ที่ 21 สิงหาคม 2011 เวลา 12:57 น.
Rate this item
(1 Vote)

รายงานสัตว์ป่วย: การรักษาต้อหินแบบปฐมภูมิด้วยการผ่าตัดใส่ท่อระบาย aqueous humor ร่วมกับการใช้ยาลดความดันตาในกระต่าย

รายงานสัตว์ป่วย รายงานสัตว์ป่วย โรงพยาบาลสัตว์ ม.เกษตร บางเขน

รายงานนี้เป็นการนําเสนอความสําเร็จในการรักษาภาวะต้อหินปฐมภูมิในกระต่ายด้วยการผ่าตัดใส่ท่อระบาย aqueous humor ร่วมกับการหยอดยาลดความดันตาในกระต่าย

Case Report:  Gonioimplantation and Antiglaucoma Medication for Primary Glaucoma in a Rabbit
รายงานสัตว์ป่วย: การรักษาต้อหินแบบปฐมภูมิด้วยการผ่าตัดใส่ท่อระบาย aqueous humor ร่วมกับการใช้ยาลดความดันตาในกระต่าย

ณัฐเนตร ศรีตระกูล  พรชัย สันฐิติเสรี  นภสินธุ์จินดาวัฒนะ  อารีย์ทยานานุภัทร์

Ophthalmology Center, Kasetsart University Veterinary Teaching Hospital, Department of Large Animal and Wildlife Clinical Sciences,
Faculty of Veterinary Medicine, Department of Small Animal Clinical Sciences, Faculty of Veterinary Medicine, Kasetsart University

วัตถุประสงค์ 
รายงานนี้เป็นการนําเสนอความสําเร็จในการรักษาภาวะต้อหินปฐมภูมิในกระต่ายด้วยการผ่าตัดใส่ท่อระบาย aqueous humor ร่วมกับการหยอดยาลดความดันตาในกระต่าย

ประวัติสัตว์ป่วย
กระต่ายพันธุ์  lop เพศผู้อายุ 2 ปีตาซ้ายขุ่นขาวเป็นเวลา  5  วัน  จากการตรวจพบลูกตาซ้ายโปน  (buphthalmos) กระจกตาบวมนํ้า  (corneal edema) เยื่อตาคั่งเลือด  (conjunctival congestion)   การตอบสนองต่อสิ่งเร้าที่เป็นแสง  (dazzle reflex) ปกติ การตอบสนองของม่านตาต่อแสง  (pupillary   light   reflex;PLR)   ปกติ ความดันลูกตาสูงกว่าปกติ   (47   mmHg)   ตาขวามีลักษณะปกติ dazzle reflex และ PLR ปกติ ความดันตาปกติ (11 mmHg) สุขภาพทั่วไปและค่าทางโลหิตวิทยาอยู่ในเกณฑ์ปกติวินิจฉัยตาซ้ายเป็นต้อหินปฐมภูมิ

การรักษาและผลการรักษา
ทําการหยอดยาลดความดันตาซ้ายด้วย timolol 0.5% วันละ 2 เวลา และ brinzolamide 1% วันละ 3 เวลา ร่วมกับการหยอด prednisolone acetate 1% วันละ 3 เวลา และหยอด  timolol  0.5%  ตาขวาเพื่อชะลอการเกิดต้อหินวันละ  2 เวลา ให้กินยาลดอักเสบ carprofen 2.2 มก/กก วันละ 2 เวลา หนึ่งสัปดาห์หลังรักษาความดันตาซ้ายยังคงสูง จึงเพิ่มการหยอดยา phenylephrine  HCl  10%  วันละ  4  เวลา จากนั้นความดันตาซ้ายกลับมาอยู่ในเกณฑ์ปกติเป็นระยะเวลา 3 สัปดาห์แล้วจึงกลับสูงขึ้น (44 mmHg) จึงเพิ่มยาหยอด travoprost วันละ  2  เวลา ในช่วง  1 สัปดาห์ถัดมาความดันตาซ้ายมีค่าระหว่าง  12-48 mmHg  dazzle reflex ลดลงและให้ผลลบหลังเริ่มรักษาได้ 5 สัปดาห์ หลังเริ่มรักษาตาซ้ายเป็นเวลา 4 เดือน พบตาขวามีเยื่อตาแดง ลูกตาโปนเล็กน้อย กระจกตาบวมนํ้า dazzle reflex และ PLR ปกติ  ความดันตาสูงกว่าปกติ (36 mmHg) พิจารณาหยอด travoprost วันละ 2 เวลา หลังรักษาความดันตาลดลง (26 mmHg) จากนั้น 1 สัปดาห์ตาขวามีความดันตาสูงกว่าปกติ (44 mmHg) จึงเพิ่มยา brinzolamide วันละ 2 เวลา และวางแผนผ่าตัดใส่ท่อระบายนํ้าเลี้ยงในลูกตาในวันถัดไป โดยเตรียมตัวก่อนผ่าตัดด้วยการหยอดยา  moxifloxacin HCl 0.5% วันละ  4 เวลา นําสลบก่อนผ่าตัดและรักษาระดับการสลบด้วย  isoflurane  ให้ยา  enrofloxacin 5 มก/กก ร่วมกับ carprofen 2.2 มก/กก ฉีดใต้ผิวหนัง และนํ้าเกลือ dextrose 5% in ? saline เข้าเส้นเลือด ทําการผ่าตัดโดยการกรีดเยื่อตาด้านบนขนาน limbus สอดท่อระบาย  aqueous  humor  แบบมี  valve  (The  Ahmed TM Glaucoma  Valve  Gonioimplant  model  VFP  8)  ให้ชิดสเคลอราเย็บยึดตัวท่อระบายกับสเคลอราด้วย vicryl 8/0 ตัดปลายท่อโดยวัดขนาดให้ยาว 4 มม จาก limbus จากนั้นเจาะรูบริเวณ limbus สอดท่อเข้าสู่ลูกตา และเย็บเยื่อตาปิดด้วย vicryl 8/0

หลังการผ่าตัดให้หยอด moxifloxacin วันละ 4 เวลา brinzolamide  วันละ  2  เวลา ฉีด enrofloxacin  5  มก/กก เป็นเวลา  1 สัปดาห์และ carprofen 4.4 มก/กก เป็นเวลา 3 วัน  หลังผ่าตัดวันแรกวัด
ความดันตาได้ 9 mmHg หลังผ่าตัด 5 วัน ความดันลูกตาสูงกว่าเกณฑ์ปกติ (33 mmHg)  พบ  aqueous flare จึงให้เพิ่ม  prednisolone acetate และ timolol  วันละ  3 เวลา ในช่วง  10 วันหลังผ่าตัดพบความดันตาอยู่ระหว่าง 23-54 mmHg จึงเพิ่ม  phenylephrine วันละ  3 เวลา ความดันลูกตาหนึ่งสัปดาห์ถัดมาอยู่ระหว่าง 9-18 mmHg ไม่พบ aqueous flare จึงพิจารณาหยุด  prednisolone  acetate  ทําการตรวจต่อเนื่องทุก  1-2  สัปดาห์ เป็นเวลา  3  เดือน และทุกเดือนจนถึง  6  เดือนหลังผ่าตัด ความดันตาขวาอยู่ระหว่าง 15-33 mmHg dazzle reflex และ PLR ปกติท่อระบาย aqueous
humor อยู่ในตําแหน่งปกติความดันตาซ้ายเท่ากับ 25-34 mmHg  dazzle reflex และ PLR ให้ผลลบ ยังคงหยอดตาด้วย timolol, brinzolamide และ phenylephrine   ต่อเนื่องวันละ   3   เวลาทั้งสองตา  เมื่อทําการปิดตาขวากระต่ายเดินชนวัตถุสิ่งของ เมื่อปิดตาซ้ายกระต่ายเดินหลบวัตถุสิ่งของได้

ภาพที่ 1   แสดงภาวะเยื่อตาคั่งเลือดและกระจกตาบวมนํ้าที่ตาซ้ายก่อนให้การรักษา (A) และขณะผ่าตัดใส่ท่อระบาย aqueous humor ที่ตาขวา (B)

สรุปและวิจารณ์
รายงานนี้แสดงถึงความสําเร็จของการรักษาการมองเห็นในกระต่ายที่เป็นต้อหินปฐมภูมิด้วยวิธีการผ่าตัดใส่ท่อระบาย aqueous humor ร่วมกับการหยอดยาลดความดันตา โดยตาซ้ายได้รับเพียงยาหยอด
ตาลดความดันให้ผลสูญเสีย  dazzle reflex ในระยะเวลาประมาณ 5 สัปดาห์ส่วนตาขวาได้รับการหยอดยาลดความดันตาร่วมกับการผ่าตัดใส่ท่อระบาย aqueous  humor สามารถยืดระยะเวลาการมองเห็นและ  dazzle reflex ได้ไม่ตํ่ากว่า 6 เดือน โดยทั่วไปการรักษาต้อหินในกระต่ายโดยการหยอดยาลดความดันตาเพียงอย่างเดียวให้การตอบสนองต่อการรักษาที่ไม่แน่นอน และการใส่ท่อ
ระบาย aqueous humor เพียงอย่างเดียวมักไม่เพียงพอในการควบคุมความดันตาได้ การผ่าตัดใส่ท่อระบาย  aqueous  humor  ร่วมกับการหยอดยาจึงเป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการรักษาต้อหินปฐมภูมิเพื่อยืดระยะเวลาในการมองเห็นในกระต่าย

เอกสารอ้างอิง
1. Wagner, F. and Fehr, M. 2007. Common ophthalmic problems in pet rabbits. Journal of Exotic Pet Medicine. 16: 158-167.
2. Ofri, R. 2002. Intraocular pressure and glaucoma. Veterinary Clinics of North America Exotic    Animal Practice. 5: 391-406.

Administrator

Administrator

หน่วยงานสารสนเทศโรงพยาบาลสัตว์ ม.เกษตรได้รับมอบหมาย

ให้ดำเนินการจัดทำเว๊บไซท์ของโรงพยาบาลสัตว์ ม.เกษตร บางเขน

โดยมีวัตถุประสงค์ในการประชาสัมพันธ์งานต่างๆของโรงพยาบาลสัตว์

และให้บริการความรู้กับสัตวแพทย์ นิสิตสัตวแพทย์ ตลอดจนผู้สนใจ

Website: www.kasetanimalhospital.com

Latest from Administrator

Related items (by tag)

back to top